Firgani Kağızmanlı

 

 

Kağızmanlı Firgani©

Kağızman’ın Kasor (şimdiki adı Karaboncuk) köyünde doğdu. Yaşamına ve asıl adına ilişkin kesin bir bilgi bulunmamaktadır. 1700’lü yılların 2. yarısında doğduğu ve 1800’lü yılların ilk yarısında öldüğü tahmin edilmektedir.

Fahrettin Kırzıoğlu’nun (1917-2005) yörede yaptığı araştırmalarla arşivlere taşınan Aşık Firgani’nin şiirlerinden hareketle belli bir eğitim gördüğü ve uzun yıllar aşıklık geleneğinde dolaştığı anlaşılmaktadır.

Anlatılara göre, Aşık Firgani 1823 yılında köylerinde meydana gelen bir heyelan nedeniyle tüm ailesini yitirdi. Bu olaydan sonra köyünü terkederek Van’a gitti ve bir daha geri dönmedi.

Aşık Firgani’nin şiirleri çeşitli gazete, dergi ve araştırmalarda yayınlandı.

Aşık Firgani’nin nerede ve ne zaman öldüğü ve nerede toprağa verildiğine ilişkin de bir bilgi bulunmamaktadır.

Dağılmış

On sekiz yıl oldu gezdim cihanı
Neyleyim ki ab u danem dağılmış
Dedim bir özlemden görüm vatanı
Meğer ulus elim hanem dağılmış

Yer oynamış köyler eller bozulmuş
Karışmış dereler dağlar çözülmüş
Irmaklar kurumuş göller süzülmüş
Dahi gelmez olmuş sonam dağılmış

Bu ne zulüm ettin ey zalim felek
Göstermedin bir çağ şad olup gülek
Kor almış ciğeri tutuşur yürek
Çerağım sönmüş pervanem dağılmış

Dünyaya gelmiş mi bir tek gülmeyen
Yavruya doymayan murat almayan
Yuvası bozulup yurdu kalmayan
Ağla Firgan külli binam dağılmış

* * *

Düşer mi

Bir kaste yok ise hicran ateşi
Telesir gönül hiç haya düşer mi
Derdi olmayanın kanlı gözyaşı
Karışır sellere çaya düşer mi

Pervan tek oda can atan olur mu
Gökte şahin kuşu tutan olur mu
Bu aşkın sırrına yeten olur mu
Erse muradına saya düşer mi

Mecnun Leyla Ferhat Şirin’i bulsa
Kerem Aslısına kavuşup gülse
Her bir yalvaranın dileği olsa
Yüz sürer eteğe paye düşer mi

Kimi divaneler aldanır süse
Kimisi bürünür mateme yasa
Firgan’ın gezdiği yer elde ise
Bu çetin yollara yaya düşer mi