Sıdki Harızlı

    Harızlı Sıdki©

1865-1928. Tarsus’un Yenice köyünde doğdu. Asıl adı Zeynel Abidin’dir. İyi bir dini eğitim aldı.

Sıdki Baba daha 6 yaşındayken deyiş söylemeye, 12 yaşından itibaren Pervane mahlasıyla şiir yazmaya başladı. Yine aynı yaşlarda evden kaçarak Hacı Bektaş Dergahını ziyarete gitti. Belirli aralıklarla 14 yıl kadar orada kalarak Hacı Bektaş Dergahındaki Cemalettin Çelebi’ye hizmette bulundu. Bundan dolayı da Cemalettin Çelebi, bir belge ile Sıdki’yi kendisine vekil atayarak, kendi gidemediği yerlere yolladı.

Cemalettin Çelebi, Pervane yerine Sıdki mahlasının daha uygun olacağını söylediğinden dolayı 14 yıl sonra mahlası değişmiş oldu.

Sonraki yıllarda tarikat adına hemen tüm Anadolu’yu dolaşan Sıdki Baba, 1894’te Merzifon’un Harız (şimdiki adı Gümüştepe) köyüne yerleşti. İlk eşinin 1911 yılında ölmesi üzerine Harız’da yeniden evlendi.

Yaşamı ve şiirleri birçok araştırma ve yazıya konu olan Harızlı Sıdki'nin değişik türlerde binleri aşan şiiri bulunmaktadır.

Bu konudaki en ayrıntılı araştırma Muhsin Gül tarafından »Halk Ozanı Sıdki Baba, Hayatı ve Şiirleri« (1984) adıyla yayımlandı.

Aşk Beni

Dil vereli bir saçları Leyla’ya
Bülbül gibi giryan etti aşk beni
Akıbet düşürdü küh ü sahraya
Mecnun gibi hayran etti aşk beni

Kimi aşık kimi derviş dediler
Kimi doğru yola girmiş dediler
Kimi dünya huyu sevmiş dediler
Aşk içinde destan etti aşk beni

Kimi deli dedi kimi budala
Ne çare katlandı gönül her hale
Tutuben yakamdan verdi tellala
Bir pulunan ilan etti aşk beni

Bir dem derviş oldum ehl-i seyahat
Durmayıp dolandım kırk bin vilayet
Oldum bir zaman da ehl-i harabat
Yaktı yıktı viran etti aşk beni

Gör neyledi Sefil Sıdki’yi hüda
Bir zaman şah etti bir zaman geda
Evvel Tarsus kazasında bineva
Yenice’de iskan etti aşk beni

* * *

Beni

Siyah perçemlerin gonca yüzlerin
Garip bülbül gibi zar eyler beni
Hilal ebruların ahu gözlerin
Tığ-i sevda gibi yaralar beni

Kaşların bismillah yüzün Beytullah
Seni öz nurundan yaratmış Allah
Sevmişem dost seni terketmem billah
Aşkın hançeriyle vuralar beni

Elif kametine hayran olduğum
Gece gündüz hayaline döndüğüm
Hep senin içindir boyun eğdiğim
Yoksa zaptedemez bu yerler beni

Sevdayı aşkınla ah u zar oldum
Kalmadı tahammül bi karar oldum
Cemalin göreli sevdakar oldum
Korkarım ki bu dert paralar beni

Sıdki’yem billahi terkin etmezem
Gayrı güzellere meyil katmazam
Kovsalar dövseler burdan gitmezem
Meğer ferman gele süreler beni

Harızlı Sıdki'nin 'Beni' adlı şiirinin türküleşmiş halini Arif Sağ'ın yorumuyla dinleyebilirsiniz.